van12tot18 agendavan12tot18 webshop
van12tot18 proefabonnementvan12tot18 estafette


btn blog bruin

frans-ottenhof-2018‘Vindt de wolf dan ook dat de vriendin van hem is?’

Frans Ottenhof

Ik zal het graf niet ingaan als onderwijshervormer. Hoewel ik heel erg mijn best heb gedaan om het onderwijs te veranderen. Wat zeg ik, hoewel ik alles uit de kast getrokken heb - aanschouwelijk onderwijs, leerarrangementen bedenken, leerstijlen, Meervoudige Intelligentie, brainbased learning, game-based learning... Ik denk niet dat het aan mijn naam blijft kleven. Ik trek er het land mee door en probeer als een didactieve marskramer de aandacht te trekken op een kar met toeters en bellen. Soms kijk ik achterom op het zoveelste treinperron, op weg naar een school, en meen ik een schaduw te ontwaren: Sancho Pancha.

Wat blijft wel aan mij kleven? Dat hoor ik nu al veertig jaar van leerlingen: ‘Ottenhof kan mooi vertellen, heeft hij dat allemaal meegemaakt?’. Het is de ironie van het lot. Ik loop mij het vuur uit de sloffen als onderwijsvernieuwer en wat blijft hangen is de meest klassieke waardering voor een leraar: ‘Hij kan mooi vertellen’.

Chris van der Heijden schreef in de Groene Amsterdammer een essay over de ‘gemediatiseerde mens’ en constateerde teleurgesteld dat zijn kinderen wel naar zijn verhalen luisterden, maar zijn kleinkinderen dat niet meer doen. Hij kan niet op tegen ‘Lego Chima’ op de iPad. Deze generatie is volgens hem niet meer te boeien met een verhaal.

Klopt deze conclusie? Als het waar is, dan geldt het zeker voor onze leerlingen, want nadat bij hen de navelstreng was doorgeknipt, werden zij direct draadloos verbonden met de digitale media. Hun smartphone afpakken in de les heeft hetzelfde effect als een lobotomie.

Maar toch…

Een kennis van mij heeft een wolf. Een echte wolf en niet zo’n mak Duits schepsel dat onlangs op zijn dooie akkertje door de dorpsstraat van Hoogezand wandelde en bij de Lidl ging kijken of er iets te bikken viel. Die kennis heeft die wolf meegenomen als ‘weeswolfje’ vanuit Canada, waar hij zes weken achter een roedel wolven aanliep om hun gedrag te bestuderen. Ondertussen is ‘weeswolfje’ zeventig kilo wolf en de kennis woont er mee op driehoog achter in Amsterdam Noord. Hij doet boodschappen met de wolf bij Albert Hein. Een keer per jaar vecht hij in de politieschool met zijn wolf, met zo’n beschermend pak aan. Het jaarlijkse dominantiegevecht in een roedel die bestaat uit mijn kennis, zijn vriendin en de wolf. De kennis moet winnen. Als hij verliest is de wolf de rest van het jaar de baas. Vindt de wolf.

Ik vertelde zo’n verhaal in een klas met bovenbouwleerlingen en niemand dacht nog aan zijn telefoon. Het was ook heel stil en zij luisterden aandachtig en daarna kwamen de vragen. Vindt die wolf dan ook dat de vriendin van hem is? Een wolf in de supermarkt, is dat niet gevaarlijk? Moet de wolf terugkomen in Nederland?

Het menselijk brein is al pakweg 100.00 jaar geprogrammeerd om naar verhalen te luisteren. Het was onze belangrijkste manier van informatie uitwisselen, ver voordat het schrift werd uitgevonden en er boeken werden gedrukt. Daar gaat een iPad niets aan veranderen.

Dus bekwaam je als docent in het gebruik van de moderne media.
Maar verzamel vooral ook verhalen en doe een cursus toneelspelen.